Taal en identiteit in de Rand

De stad en haar hinterland zijn essentieel verschillend, maar toch onlosmakelijk met elkaar verbonden, zo ook Brussel en de Vlaamse Rand. De stedelijke dynamiek van Brussel wordt vooral bepaald door demografische en economische ontwikkelingen. Ook de Vlaamse Rand is hieraan onderhevig. Buitenlandse migraties zorgen voor een bevolkingsgroei in het Brussels Hoofdstedelijk Gewest, maar er is ook sprake van een stadsvlucht die een netto-instroom vanuit Brussel naar de Vlaamse Rand veroorzaakt. De diversiteit die Brussel kenmerkt vinden we ook onder deze verhuizers terug. Tegelijkertijd vertoont de Rand ook een positief buitenlands migratiesaldo. De globalisering van de economie en het effect van de groeipool Brussel stimuleert eveneens de internationale economische activiteit in de Vlaamse gemeenten rond Brussel. Het nettoresultaat is een groeiende diversiteit en internationalisering van de bevolking van de Rand. Deze diversiteit, waarvan de taaldiversiteit een onderdeel vormt, ent zich bovenop het traditionele politieke spanningsveld tussen Vlamingen en Franstaligen.

Dit boek belicht deze situatie vanuit een taalsociologisch perspectief. Het biedt een eerste algemene kijk op de taalsituatie in de Rand en legt een aantal belangrijke tendensen bloot die de taalkeuzes van de inwoners beïnvloeden. Naast het concrete taalgebruik gaat het ook dieper in op de relatie tussen taal en identiteit en het taalbeleid in de Rand.

Rudi Janssens (1962) is verbonden aan het Brussels Informatie-, Documentatie- en Onderzoekscentrum (BRIO) van de Vrije Universiteit Brussel waar hij als taalsocioloog verantwoordelijk is voor het taalbarometeronderzoek. Hij werkt onder meer rond taalgebruik in meertalige en multiculturele steden en regio’s, de impact van taalpolitiek op de publieke ruimte, het onderwijs in een meertalige omgeving en de relatie tussen taal en identiteit. Hij is tevens lid van de Raad van Bestuur van het Brussels Studies Institute (BSI) en het Huis van het Nederlands in Brussel. Hij is de auteur van ‘Meertaligheid als cement van de stedelijke samenleving. Een analyse van de Brusselse taalsituatie op basis van taalbarometer 3’ (VUBPRESS, 2013) en medeauteur van ‘De internationalisering van de Vlaamse Rand rond Brussel’ (VUBPRESS, 2012).

Een onderzoek van BRIO in opdracht van en met steun van de Vlaamse Overheid en de provincie Vlaams-Brabant