Marx in 90 minuten

Marx was de meest gehate en de meest belasterde man van zijn tijd. Regeringen, zowel absolutistisch als republikeins, verwijderden hem van hun grondgebied. De bourgeoisie - conservatief of ultra-demoncratisch - wedijverde met elkaar wie hem het meest kon belasteren.
Dit alles veegde hij terzijde alsof het een spinnenweb was, negerend, alleen antwoordend als een extreme noodzaak hem dwong. En hij stierf geliefd, vereerd en berouwd door miljoenen revolutionaire arbeiders - van de mijnen in Siberië tot Californië, in alle delen van Europa en Amerika - en ik durf te stellen; hij mag veel opponenten hebben gehad, maar hij had geen enkele persoonlijke vijand.

Met deze woorden besloot Friedrich Engels, de dierbare vriend van Marx, de begrafenisrede voor Marx. Woorden die typerend zijn voor de man die vereerd werd als een held en verguisd als een dwaler. Wat waren die denkbeelden en waarom werden ze zo massaal gevolgd? En waarom waren er zoveel opponenten?

Opvallend is dat Engels er ook voor zorgde dat Marx begraven werd met de foto van zijn vader. Marx was namelijk zeer gesteld op zijn vader. Onvermoeibaar sprak hij over hem en hij had altijd een foto bij zich. Maar die liet hij nooit aan vreemden zien, want de foto leek niet goed... Toen Marx gestorven was, vond Engels de foto in diens borstzak.
De vader van Marx was de joodse advocaat Hirschel Mardochai. Hij was getrouwd met de Nederlandse Henriëtte Pressburg. Karl werd in 1918 in Trier geboren als oudste zoon. In 1824 veranderde Marx' vader zijn naam in Heinrich Marx, als gevolg van een overgang naar het protestantisme. En deze naam is voor altijd verbonden met een van de grootste stromingen, of zoals Engels zei:
Zijn naam zal blijven voortbestaan en dat geldt ook voor zijn werk.