Grondslagen van het Atheïsme

het gaat hier om een herdruk van een boek van bijna een eeuw oud. Constandse is één van de grootheden van het twintigste-eeuwse Nederlandse vrijdenken. Grondslagen van het atheïsme verscheen al in 1926. Het werd in 1978 in een door Constandse zelf aangepaste en ingekorte uitgave herdrukt dit boek is de herdruk uit 2018! Constandse volgt de ideeën van Sigmund Freud, die stelde dat religie een waanidee was (in de psychologische zin van het woord). Wanneer iemand een waanidee bezigt, zijn daarvoor een aantal onderbewuste oorzaken aanwezig. De werkelijke oorzaken tot de waan zijn dus niet meer helder in het bewustzijn, ze zijn onderbewust geworden. De dwaling is slechts op te heffen, door deze werkelijke gronden weer in het bewustzijn terug te roepen en een logisch wereldbeeld te herstellen: eerst dán is men van de waan bevrijd. Eenzelfde genezing dient het atheïsme toe te passen: door de zielkundige oorzaken van de godsdienst aan het licht te brengen de gelovigen innerlijk te bevrijden. (185) Atheïsme is dus een geneesmiddel om mensen te genezen van een waan: Dat geneesmiddel is te vinden in de opvoeding van de mens tot een zelfdenkend en zelfhandelend wezen: het collectieve bewustzijn moet hij omvormen tot zelfbewustzijn, de kritiekloze aanvaarding vervangen door zijn controlerend oordeel en zijn minderwaardigheidsbesef overwinnen door de kennis van de eigen vermogens en het vertrouwen op eigen kracht. (191)