Wilsbekwaamheid in de medische praktijk

De hulpverlener is door zijn behandelrelatie en expertise de aangewezen persoon om een inschatting te maken van de wilsbekwaamheid van zijn patiënt ten aanzien van een medische beslissing. Deze inschatting is een ingewikkelde kwestie die snel aanleiding geeft tot discussie. De internationaal erkende MacArthur Competence Assessment Tool (MacCAT) maakt het mogelijk om de beoordeling van wilsbekwaamheid in de klinische praktijk te standaardiseren. Dit semi-gestructureerde interview is een niet meer weg te denken hulpmiddel bij het bepalen of patiënten wilsbekwaam zijn om informed consent voor behandeling (MacCAT-T) of deelname aan onderzoek (MacCAT-CR) te geven. Het MacCAT-interview leidt tot meer objectiviteit bij de beoordeling van wilsbekwaamheid.

In dit boek is de Nederlandse vertaling van MacCAT opgenomen. Daarnaast wordt de toepassing van de MacCAT beschreven in de beoordeling van ouderen, minderjarigen, patiënten met anorexia nervosa, met een verstandelijke beperking, bij zwangerschap en bij verzoek om euthanasie. Daarnaast komen juridische en ethische aspecten van wilsbekwaamheidsbeoordeling aan bod. Er wordt ingegaan op verbanden tussen wilsbekwaamheid en toerekeningsvatbaarheid en op wilsbekwaamheid bij mentorschap.

Dit boek geeft praktische handvatten voor het omgaan met wilsbekwaamheid in de gezondheidszorg. Het is bedoeld voor artsen, onderzoekers, psychologen en andere professionals in zowel de somatische- als de geestelijke gezondheidszorg en is daarnaast informatief voor ethici en gezondheidsjuristen.

Irma Hein is kinder- en jeugdpsychiater, gepromoveerd op onderzoek naar wilsbekwaamheid en postdoconderzoeker. Adger Hondius is psychiater en geneesheer-directeur en heeft expertise op het gebied van wilsbekwaamheid en juridische aspecten in de ggz.