Magische vierkanten

De eerste “vierkantpuzzel” werd 2800 jaar v. Chr. aangetroffen in China. Hij was gekerfd in het schild van een schildpad in de Lo-rivier.
De getallen brachten de omstanders in beroering, want hoe je ze ook optelde, ze hadden steeds dezelfde uitkomst. Sinds dit “Lo-Shu” vierkant zijn er in allerlei beschavingen talrijke varianten van het magische vierkant gevonden. Ze werden gedragen als talisman om boze geesten af te weren en om er ziektes mee te genezen. Ook speelden ze een rol in de alchemie en recentelijk werden ze in verband gebracht met de werking van het DNA-molecuul.
Maar magische vierkanten zijn minder magisch dan ze lijken. Logisch redeneren volstaat om ze te begrijpen. Wiskundige Arno van den Essen legt uit hoe magische vierkanten werken en gaat uitvoerig in op de boeiende geschiedenis ervan. Hij vertelt hoe de wiskundige Euler voorlopers van onze Sudokus gebruikte om er magische vierkanten mee te maken, en hoe Benjamin Franklin (wetenschapper en medeopsteller van de Amerikaanse onafhankelijkheidsverklaring) uit verveling magische vierkanten bedacht die zo ingewikkeld zijn dat ze wiskundigen eeuwenlang hoofdbrekens hebben gekost. Tot nu toe is het niemand gelukt de methode te vinden waarmee Franklin zijn magische vierkanten zo snel (hij had er avond voor nodig) wist te vervaardigen. Tot nu toe, want Arno van den Essen is er na 250 jaar in geslaagd Franklins methode te ontrafelen.
Arno van den Essen, als wiskundige verbonden aan de Radboud Universiteit te Nijmegen, stelt zich ten doel zoveel mogelijk mensen kennis te laten maken met de kracht en de schoonheid van de wiskunde. Hij schreef dit boek met in zijn achterhoofd een uitspraak van Stephen Hawking: ‘ledere formule in een boek halveert het aantal lezers.’